Ljudska radoznalost nas je oduvek terala da gradimo sve veće i moćnije prozore ka kosmosu. Međutim, u eri vrhunskih opservatorija, suočeni smo sa paradoksom: naša tehnologija generiše „poplavu“ podataka koju ljudski mozak više ne može da obradi samostalno. Veštačka inteligencija (AI) u savremenoj astronomiji stoga prestaje da bude samo pomoćni softver; ona postaje neophodan simbiotski partner, digitalni sintetizator koji omogućava naučnicima da ostanu na površini u okeanu informacija. Kroz saradnju sa gigantima poput svemirskog teleskopa James Webb i nove zemaljske opservatorije Rubin, AI modeli ne samo da ubrzavaju istraživanja, već suštinski menjaju našu definiciju posmatranja univerzuma.
Kakva su predviđanja astronoma po pitanju pronalaska vanzemaljskog života u svemiru? Da li postoje neke vremenske pretpostavke kada bi mogli tako nešto pronaći? Obzirom na eksponencijalni razvitak tehnologije i uopštenog napretka nauke na tom polju... 😀
„Fondacija „Prof. dr Marko V. Jarić“ dodelila je prestižnu nagradu „Marko Jarić“ za 2025. godinu prof. dr Branislavu Nikoliću, redovnom profesoru Univerziteta u Delaveru, SAD. Svečanost povodom proglašenja dobitnika održana je u utorak, 17. marta 2026. godine u Svečanoj sali Srpske akademije nauka i umetnosti.
Postoji broj koji proganja svakog fizičara, svakog astronoma i svaku osobu koja je ikada, tokom vedre noći, podigla pogled ka zvezdanom ponoru. Taj broj je toliko ogroman da prestaje da bude puka cifra i postaje fundamentalni filozofski problem: prema trenutnim procenama, u vidljivom svemiru postoji između 2 i 3 triliona galaksija. Svaka od njih u proseku udomljuje stotine milijardi zvezda, a oko tih zvezda orbitira nezamisliv broj svetova – planete u nastanjivim zonama, sa tečnom vodom i stenovitom površinom, koje strpljivo čekaju da budu otkrivene.
Univerzum je star 13,8 milijardi godina. On je dom stotinama milijardi galaksija, od kojih svaka u sebi krije stotine milijardi zvezda. Čak i ako pretpostavimo da je inteligentni život statistička anomalija, srazmere kosmosa su toliko zapanjujuće da bi on morao postojati negde "tamo napolju". Ako postoje civilizacije koje su milionima ili čak milijardama godina starije od naše, one bi do sada morale razviti tehnologiju koja prevazilazi našu maštu.
Znam da vam ovaj članak ne treba… ali s druge strane možda baš i treba. Pročitajte ga, možda će vam biti od pomoći. Jer, kad čovek umre on u digitalnom svetu nastavlja da živi i ispunjava svoje obaveze, a drage i važne fotografije i razni dokumenti postaju nedostupni porodici. Sem toga postoji i mogućnost zloupotrebe... Ipak pročitajte ovaj članak.
Decenijama smo navikli da je svemirski teleskop Hubble (Habl) taj koji nepomično zuri u ponore kosmosa, isporučujući nam portrete dalekih maglina i galaksija koje su redefinisale naše razumevanje stvarnosti. Međutim, u petak, 24. aprila 2026. godine, povodom njegovog 36. rođendana, uloge su se na trenutak zamenile. Ovaj neprevaziđeni lovac na svetlost postao je plen drugog objektiva. Satelit kompanije Vantor uspeo je da snimi Hubble u njegovom prirodnom staništu, kreirajući vizuelni susret u orbiti koji je podjednako redak koliko i tehnički fascinantan.
Ovo blistavo zvjezdorodno područje, djelić maglice Trifid koja je od nas udaljena oko 5 tisuća svjetlosnih godina, zabilježeno je finom detaljnošću putem NASA-inog Svemirskog teleskopa Hubble. Boje na ovoj Hubbleovoj fotografiji snimljenoj u vidljivom svjetlu, kojom se obilježava 36. obljetnica lansiranja toga svemirskog teleskopa, čine prizor sličnim nekoj podvodnoj sceni u kojoj se sitnozrnati sediment kovitla u morskim dubinama.
Kometa 3I/ATLAS je tek treći ikada potvrđeni međuzvezdani posetilac – nakon misterioznog 'Oumuamua i komete 2I/Borisov – i predstavlja vasionu "vremensku kapsulu" koja je u naš sistem stigla iz nepoznatih dubina Mlečnog puta.
KOJI TELESKOP DA KUPIM?
