Astronomi koji rade sa Čandra-rentgenskom opservatorijom od NASE, otkrili su da patuljasta planeta Pluton emituje rentgenske zrake. To je prvi put da se kod nekog objekta u Kuiperovom pojasu otkrila ova pojava. Smatra se da je ovo zračenje interakcija Plutona sa solarnim vetrom i astronomi su iznenađeni ovim “neočekivanim i energičnim načinom Platonove reakcije.” Pretpostavlja se da se i kod drugih objekata Kuiperovog pojasa događaju slične reakcije. Astronomi su jos za vreme misije New Horizons, za vreme priblizavanja sonde, četri puta primetili Plutonove rentgenske zrake.

PlutoXrayHeader 1024

Ovo je iznenađujuće otkriće, jer za razliku od Zemlje i drugih nebeskih tela u Sunčevom sistemu, Plutonu nedostaje magnetno polje, a izuzetno je daleko od Sunca - dva faktora koji sugerišu da je emisija rentgenskih talasa, nemoguća.

Pre Plutona, najudaljenije telo u Sunčevom sistemu gde su otkriveni rentgenski (X-) zraci, su bili Saturnovi prstenovi i njegov disk. Uprkos skepsi koju su imali naučnici, sada je Čandra-opservatorija potvrdila da je gas koji okružuje planetarna tela u interakciji sa naelektrisanim česticama solarnih vetrova koji stvaraju rentgensko zračenje.

Međutim, ono što je zaista neobično je, da Pluton emituje mnogo više rentgenskog zračenja, nego što bi ovakvo telo sa tom količinom gasa oko sebe, to trebalo i moglo da radi. Postoji teorija da emisije koje su izazvane od interplanetarnog magnetnog polja, “guraju” više solarnih čestica prema Plutonu, izazivajući više emisija, nego što bi se to očekivalo. Takođe je moguće da postoje dugačke “putanje ili staze” gasova iza patuljaste planete, koje je uzrokovalo kretanje New Horizons sonde.

U svakom slučaju, očekuje se da će dalja istraživanja pomoći da se shvati šta se nalazi iza Plutona i njegovog rentgenskog zračenja, posebno, kada se uzme u obzir mogućnost, da i drugi Kuiperovi objekti poseduju ovu osobinu.

Sonda New Horizons ima priliku da istraži ove pretpostavke i potvrdi teorije, kao deo njene, nedavno usvojene, proširene Misije u Kupierovom pojasu, gde će da poseti još jedan Kuiper objekat, MU69, transneptunski objekat veličine oko 30 km, do koga će stići prvog januara 2019. godine. Dotle će Čandra da posmatra druge objekte u Kuiperovom pojasu, a New Horizons će na svom putu da obrati pažnju na objekte pored kojih će da proleti i da ispita da li i oni zrače rentgenske zrake. Oni koji rade sa Čandra-rentgenskom opservatorijom od NASE, otkrili su da patuljasta planeta Pluton emituje rentgenske zrake. To je prvi put da se kod nekog objekta u Kuiperovom pojasu otkrila ova pojava. Smatra se da je ovo zračenje interakcija Plutona sa solarnim vetrom i astronomi su iznenađeni ovim “neočekivanim i energičnim načinom Plutonove reakcije.” Pretpostavlja se da se i kod drugih objekata Kuiperovog pojasa događaju slične reakcije. Astronomi su još za vreme misije New Horizons, za vreme približavanja sonde, četri puta primetili Plutonove rentgenske zrake.

Ljiljana Gračanin
Author: Ljiljana Gračanin
Maturirala u Beogradu u Beču doktorirala astronomiju i fiziku. Na univerzitetskom institutu za astronomiju u Beču se pored predavanja o Suncu i Sunčevom sistemu bavi naučnim istraživanjima na polju spektrografije protozvezda. Napisala je nekoliko desetina naučnih radova o spektralnoj analizi sastava protozvezda. Za ESA (Evropsku Svemirsku Agenciju) piše Tviter-stranu na srpskom jeziku; za Nasu, projekat APOD, objavljuje dnevne prevode fotografija na tri jezika; za ESO (Evropsku Svemirsku Opservatoriju) prevodi opise fotografija na srpski jezik; za Austrijski Svemirski Forum (OeWF) vodi Tviter stranu na srpskom. Na FB uređuje stranu sa aktuelnim zbivanjima na polju astronomije na nemačkom jeziku i FB-stranu sa kursem na srpskom jeziku o orijentaciji na nebu. Uz to održava redovne kurseve astronomije za decu i amatere i drži predavanja za javnost. U okviru Astronoma Bez Granica (Astronomer Without Borders) postavljena je za nacionalnog koordinatora za Srbiju…

Zadnji tekstovi:


Dodaj komentar


Sigurnosni kod
Osveži